Quay trở về lịch sử một chút,vào năm 1929,tại y viện Sant Mary,London, Alexander Fleming -cha đẻ của kháng sinh đầu tiên Penicilline đã mở màn cho cuộc chiến tranh chống lại vi khuẩn.Sau cuộc mở màn đó,trải qua khoảng 70 năm hàng loạt các nhóm kháng sinh khác được tìm ra và phát triển với tốc độ khá chóng mặt.Vi khuẩn cũng như các sinh vật khác trên trái đất,cũng phải trải qua thuyết sinh tồn,sau bao nhiêu năm con người sử dụng thuốc kháng sinh để tiêu diệt,vi khuẩn vẫn có cách riêng của nó để chống chọi lại và tồn tại mạnh mẽ hơn đến ngày nay,cuộc chiến giữa các thuốc kháng sinh thế hệ mới và các vi khuẩn tiếp tục leo thang và chỉ trong khoảng thời gian ngắn .
Khó khăn nằm ở chỗ,vi khuẩn chỉ cần thời gian rất ngắn khoảng vài tháng đế vài năm để học cách chống lại các kháng sinh mới,còn thuốc mới,muốn được dùng,phải trải qua khoảng thời gian ít nhất 12 năm nghiên cứu phát triển,ứng dụng thử nghiệm lâm sàng và có sự chấp thuận của FDA hoặc EMA.Vấn đề vi khuẩn đề kháng thuốc tăng với tốc độ chóng mặt giờ đây không còn là chuyện xa lạ nữa,nó đang trở thành vấn đề khiến các bác sĩ điều trị cũng như các nhà khoa học đau đầu,Sự đổi mới không theo kịp tôc độ dẫn đến việc thay đổi hướng suy nghĩ sáng tạo khác của các nhà khoa học với sự hỗ trợ của công nghệ dược sinh học.Sau đây là 5 hướng nghiên cứu mới trong cuộc chiến chống lại vi khuẩn:
Con người và vi khuẩn có chung kẻ thù.Thật vậy,vi khuẩn cũng có khả năng bị nhiễm và ảnh hưởng bởi virus.Những virus này,được mệnh danh là “kẻ thực khuẩn T4″ (bacteriophage T4)-tuy giết chết vi khuẩn nhưng hoàn toàn vô hại với con người.Có một điều khá thú vị,rằng phương pháp điều trị này được tìm ra từ năm 1917,trước khi penicillin được phát minh,tuy nhiên các nhà khoa học đã bỏ rơi nó sau khi tìm ra Peniclline.Trong những năm gần đây,các nhà khoa học đả lục lại hồ sơ và tiến hành nghiên cứu lại phương pháp điều trị bằng “thể thực khuẩn” này.Năm 2009,một tạp chí về chăm sóc các vết thương tại Lubbock,Texas đã công bố về hiệu quả và độ an toàn của phương pháp này,họ sử dụng virus có tên gọi Intralytix để điều trị các vết loét chân mãn tính trên 42 bệnh nhân.
Năm 2006,trong quy trình sản xuất chế biến thực phẩm,mộ số công ty đã sử dụng “thể thực khuẩn” này để ngăn ngừa khả năng gây ô nhiểm của vi khuẩn.Họ dùng Intralytix-tên thương mại là ListShield được dùng để giết vi khuẩn Listeria monocytogenes,nguyên nhân gây chết người do ngộ độc thực phẩm.
Alexander Sulakvelidze,nhà vi sinh học người Geogria khẳng định:”sản phẩm này hoàn toàn tự nhiên,100%,thậm chí bạn có thể uống nó. “Thể thực khuẩn tồn tại song song với vi khuẩn,vi khuẩn càng nhiều,nó tăng số lượng theo với mục đích duy nhất,tiêu diệt vi khuẩn.”-ông Roy Sleator nói, một nhà vi sinh học tại Viện Công nghệ Cork của Ireland.
Vi khuẩn không phải lúc nào cũng có hại,có 2 loại tốt và xấu.Trong cơ thể một người trung bình có khoảng 2 kg vi khuẩn.Các nhà khoa học đang cố gắng tìm cách cải thiện và phát triển các vi khuẩn tốt để hạn chế bệnh tật chống lại các vi khuẩn xấu.Việc này được thực hiện bằng cách nghiên cứu vào các chế phẩm sinh học (probiotics) có trong sữa chua và các thực phẩm dinh dưỡng khác.Không chỉ dừng lại ở đó,các nhà khoa học còn tiến hành cải tiến và nâng cao tính năng các vi khuẩn này và tạm được gọi là (chế phẩm dược sinh học) ”pharmabiotic” ứng dụng trong điều trị.
Roy D Sleator,nhà khoa học đến từ trường đại học Cork ,Ireland, đã nghiên cứu và tạo ra chế phẩm pharmabiotic có khả năng xâm lấn vào ruột có kiểm soát và tấn công trực tiếp vào các vi khuẩn có hại.
3-Chất chiết xuất từ sinh vật khác
Khi quan sát ở một số khu rừng,môi trường ẩm ướt và độ ẩm cao,các nhà khoa học phát hiện ra da ếch ẩm ướt và luôn sạch sẽ,họ nghĩ một số loại ếch tiết ra một số hoạt chất -kho vũ khí riêng biệt chống lại sự phát triển của vi khuẩn trên cơ thể mình.
Michael Collon nhà nghiên cứu hoá học ở trường Đại học Al-Ain Tiểu Vương quốc Ả Rập thống nhất ,đã tiến hành nghiên cứu trên 6000 loại ếch và lấy mẫu chiết xuất ra được 100 loại hoá chất và tiến hành thử nghiệm hoá chất này làm kháng sinh thử nghiệm.Nghe có vẻ điên rồ nhưng đó cũng là những gì mà các nhà khoa học ở trường đại học Nothingham, Anh đang nghiên cứu,họ tìm thấy một số kháng sinh lạ có trong não của …gián và châu chấu, côn trùng, thường sống ở những nơi dơ bẩn và dễ nhiễm khuẩn vẫn tồn tại,một vấn đề đặt ra và họ đã đúng,hơn 90% mô của các loại động vật khi đem đi thử nghiệm đều nhạy cảm với tụ cầu khuẩn vàng kháng methicillin Staphylococcus aureus, hay còn được gọi là MRSA.
4-Hệ Thống miễn dịch:(The Immune System)
Thay vì sử dụng các sản phẩm tác động từ bên ngoài vào,các nhà khoa học tiến hành sử dụng chính hệ thống miễn dịch bên trong cơ thể để chống lại vi khuẩn.Các nhà khoa học đã thảo luận về một loại kháng sinh dựa trên các vũ khí tự vệ của chính con người,phá huỷ màng tế bào vi khuẩn. Richard Scott,phó chủ tịch nghiên cứu của công ty sinh học PolyMedix tại Radnor,Anh khẳng định,màng tế bào cơ thể người có cấu trúc khá phức tạp,vi khuẩn khó có thể phát triển nhanh chóng để có cấu trúc giống tế bào này được,dựa trên điểm yếu này PolyMedix tiến hành thiết kế hoá chất có cấu trúc bắt chước hình dạng và cơ chế của vi khuẩn với mục đích ngăn chặn sản xuất protein-yếu tố cần thiết để xây dựng cấu trúc tế bào vi khuẩn được gọi là DEFENSINS.Mục đích nhắm vào MRSA-hiện chỉ có vài loại kháng sinh có đáp ứng với vi khuẩn này. Thử nghiệm lâm sàng trên 77 người khoẻ mạnh,kết quả khá an toàn,tuy nhiên có một số tác dụng phụ không mong muốn như cảm giác kiến bò ở các chi.Hy vọng thuốc này sẽ sớm được đưa vào sử dụng.
5-Vô hoạt vi khuẩn
Menachem Shoham, một nhà hóa sinh tại Đại học Case Western Reserve ở Cleveland cho biết, ông không quan tâm đến chuyện giết được MRSA,chuyện ông muốn làm là vô hiệu hoá nó.Các tụ cầu khuẩn này một phần vô hại,nhưng khi trở thành vi khuẩn có hại nó bắt đầu tiết độc tố tiêu diệt tế bào máu và tạo điều kiện cho các bệnh khác xuất hiện.
Shoham đang tiến hành nghiên cứu về cấu trúc gen của vi khuẩn này,ông phát hiện ra một đoạn gen được gọi là AgrA,đoạn gen cần thiết giúp vi khuẩn tổng hợp ra độc tố,đồng thời ông cũng tìm ra được một số hoạt chất giúp bảo vệ tế bào máu và chất khoá gen AgrA để giảm sự tổng hợp chất độc. Shoham nói rằng:ý tưởng ông đưa ra chỉ giúp giảm mức độ lây nhiểm chứ không ngăn chặn,tiêu diệt được vi khuẩn này,việc chống chọi lại được hay không là do sức đề kháng của cơ thể bệnh nhân.
Và cuộc chiến với vi khuẩn vẫn tiếp tục,tuy nhiên vi khuẩn vẫn sẽ có cách để chống chọi lại sự càn quét liên tiếp của con người mặc cho con người có thông minh đến mấy đi chăng nữa.
Theo Namud
